Przeoczyłem, a Polska już podpisała traktat ONZ

Opowiadam Państwu różne historie, zadaję podchwytliwe pytania w stylu Niepełnosprawni i dostępność do informacji: czy Polska stanie się stroną konwencji ONZ?, albo Co Rząd robi w sprawie dostępności?, a przecież - jak mi zwracają uwagę czytelnicy - Minister Pracy i Polityki Społecznej Anna Kalata w imieniu Rządu Rzeczypospolitej Polskiej podpisała 30 marca w Nowym Jorku Konwencję Narodów Zjednoczonych o prawach osób niepełnosprawnych (zgłaszając jednak pewne zastrzeżenia i nie przystępując do Protokołu Fakultatywnego). Jak mogłem to przeoczyć? W każdym razie: biję się w pierś, przyznając się do błędów i wypaczeń.

Traktat ten interesuje mnie głównie ze względu na jego postanowienia dotyczące accessibility, czyli dostępności do zasobów elektronicznych. Kiedy pisałem tekst Traktat ONZ o ochronie praw osób niepełnosprawnych otwarty do podpisu sprawdzałem dostępne źródła (głównie na stronie ONZ poświęconej traktatowi) i nie znalazłem wzmianki o Polsce.

Okazuje się jednak, że na stronach Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej znajduje się opublikowana w kwietniu notatka pod tytułem Konwencja Narodów Zjednoczonych o prawach osób niepełnosprawnych podpisana. Na stronie List of Signatory States and Regional Integration Organizations również Polskę już wymieniono.

We wspomnianej wyżej notatce ministerstwa czytamy m.in.:

Przystępując do Konwencji Polska zgłosiła zastrzeżenie dotyczące art. 23.1 (b) i 25 (a). Oznacza ono, że postanowienia tych artykułów nie mogą być interpretowane w sposób uznający indywidualne prawo do aborcji lub nakładający na państwo obowiązek zapewnienia dostępności aborcji.

Protokół Fakultatywny dołączony do Konwencji ustanawia procedurę skargową na wypadek naruszenia postanowień Konwencji. Z powodu braku precyzji co do zobowiązań stron oraz uprawnień przysługujących osobom indywidualnym Polska nie przystąpiła do Protokołu. Decyzja ta nie wyklucza możliwości związania się nim w przyszłości, kiedy będzie znana praktyka jego stosowania, a zwłaszcza kierunki interpretacji Konwencji.

Konwencja przyczyni się do wzmocnienia mechanizmów przeciwdziałających dyskryminacji osób niepełnosprawnych oraz służących ich integracji ze społeczeństwem, w szczególności poprzez poprawę dostępu do rynku pracy, edukacji, kultury i turystyki.

Wedle danych na dziś informacji: Konwencję podpisało 101 państw, z czego 55 przystąpiło do Protokołu Fakultatywnego. Dwa kraje zaś - Węgry (20 maja 2007) oraz Jamajka (30 marca) ratyfikowały Traktat (przy czym Węgry zarówno sam Traktat jak i Protokół Fakultatywny).

To dość ważne wydarzenie (i nie tylko dlatego, że interesując się wszak problemem dostępności udało mi się przeoczyć fakt podpisania Konwencji przez mój kraj). Czekam z niecierpliwością na doniesienia o ratyfikacji, bo - zgodnie z Konstytucją - ratyfikowane umowy międzynarodowe są źródłami powszechnie obowiązującego prawa Rzeczypospolitej Polskiej. Ratyfikacja przez Rzeczpospolitą Polską umowy międzynarodowej wymaga uprzedniej zgody wyrażonej w ustawie jeśli m.in. dotyczy wolności, praw lub obowiązków obywatelskich określonych w Konstytucji. Tak jest w tym przypadku.

Zgodnie z art. 91 Konstytucji RP: Ratyfikowana umowa międzynarodowa, po jej ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej, stanowi część krajowego porządku prawnego i jest bezpośrednio stosowana, chyba że jej stosowanie jest uzależnione od wydania ustawy.

Może się zatem zdarzyć, że już niebawem poza (niedoskonałym, ale jednak obowiązującym) Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 11 października 2005 r. w sprawie minimalnych wymagań dla systemów teleinformatycznych (por. Pytania do minimalnych wymagań) i Rozporządzeniem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 18 stycznia 2007 r. w sprawie Biuletynu Informacji Publicznej (które to rozporządzenie w § 7. ust. 1. stwierdza, że strony Biuletynu Informacji Publicznej: "spełniają minimalne wymagania dla systemów teleinformatycznych"; por. Zmiana rozporządzenia dot. Biuletynu Informacji Publicznej) pojawi się w naszym porządku prawnym silne wsparcie systemowe dla oczekiwania od administracji publicznej tworzenia dostępnych zasobów (w rozumieniu rekomendacji WAI: Web Content Accessibility Guidelines 1.0).

Warto jeszcze przypomnieć, że w Unii Europejskiej trwają do 15 sierpnia konsultacje w sprawie strategii e-Inclusion Public Consultation on e-Inclusion Strategy. Jednym z istotnych elementów konsultacji jest właśnie e-Accessibility. Strategia ta ma powstać do końca roku i potem - jak przypuszczam - można oczekiwać również bardziej stanowczych ruchów prawodawczych ze strony UE w obszarze dostępności.

Będzie się działo...