Komisja: uzupełniajcie i udostępniajcie zbiory cyfrowe

Do 2010 roku europejska biblioteka cyfrowa ma udostępniać conajmniej dziesięć milionów książek, filmów, fotografii, manuskryptów i innych dzieł kultury (por. Cyfrowe biblioteki - wojna o dostęp do kultury). Teraz zaś Komisja Europejska wezwała państwa członkowskie do wzbogacenia jej zasobów. Wszędzie gdzie będzie chodziło o takie pozycje, które nie są objęte prawem autorskim - dostęp do nich ma być bezpłatny.

PAP: "Aby przyspieszyć digitalizację i zwiększyć dostępność materiałów w internecie, Komisja Europejska wezwała w piątek kraje członkowskie do utworzenia punktów digitalizacji na dużą skalę. W przyjętym zaleceniu w sprawie digitalizacji oraz ochrony zasobów cyfrowych Komisja zachęca państwa członkowskie do działania w różnych dziedzinach, od zagadnień związanych z prawem autorskim po systematyczną ochronę zasobów cyfrowych w celu zapewnienia długoterminowego dostępu do tych materiałów".

The European Library is for searching the content of European national libraries

Serwis The European Library stanowi portal do przeszukiwania zbiorów gromadzonych przez kraje członkowskie. Są różne wersje językowe "skórki" tego portalu, jednak nie ma tam wersji polskiej. Portal wykorzystuje niestety frame'y, więc obawiam się, że nie będzie spełniał wymogów WAI (o które to wymogi zabiegała sama Unia).

Na stronach Komisji dostępne są zasoby internetowe związane z programem i2010 Digital Libraries Initiative. Tam m.in. przywołane w notatce PAPu wezwanie Komisji: Commission calls on Member States to contribute to the European digital library, a także ostatnia rekomendacja: Recommendation on the digitisation and online accessibility of cultural material and digital preservation (PDF) przyjęta 24 sierpnia 2006 roku przez Komisję.

We wcześniejszych komunikatach (np. w tym z 30 września 2005 roku) można przeczytać nieco o projekcie:

Inicjatywa na rzecz bibliotek cyfrowych ma sprawić, by europejskie zasoby informacji można było łatwiej i w bardziej interesujący sposób wykorzystywać w internecie. Opiera się ona na bogatym dziedzictwie kulturowym Europy łączącym w sobie wielokulturowość i wielojęzyczność, i wprowadza w ten obszar postęp techniczny i nowe modele biznesowe. Biblioteki cyfrowe są uporządkowanymi zbiorami zasobów cyfrowych udostępnianymi publicznie. Mogą się na nie składać materiały, które zostały zdigitalizowane, takie jak cyfrowe kopie książek i innych materiałów mających postać fizyczną, pochodzących z bibliotek i archiwów. Mogą one również być tworzone w oparciu o informacje, które powstały pierwotnie w formacie cyfrowym. Dzieje się tak coraz częściej w dziedzinie informacji naukowej, gdzie publikacje cyfrowe oraz gigantyczna ilość informacji są przechowywane w formie zbiorów cyfrowych. Niniejsza inicjatywa dotyczy zarówno materiałów zdigitalizowanych, jak i powstałych w formacie cyfrowym. W celu wykorzystania potencjału technologii cyfrowych dla rozpowszechniania i ułatwienia dostępu do informacji uwzględnione zostaną trzy główne aspekty:

  • Dostęp online, który jest warunkiem wstępnym dla maksymalizacji korzyści, jakie informacje mogą przynieść obywatelom, naukowcom i przedsiębiorstwom.
  • Digitalizacja zbiorów analogowych, służąca ich szerszemu wykorzystaniu w społeczeństwie informacyjnym.
  • Konserwacja i przechowywanie, które zapewnią przyszłym pokoleniom dostęp do materiałów cyfrowych oraz zapobiegną utracie cennych zasobów.

Inicjatywa na rzecz bibliotek cyfrowych uwzględni te aspekty w szeregu tworzących ją elementów. Niniejszy komunikat dotyczy kwestii europejskiego dziedzictwa kulturowego, jednak drugim zasadniczym zagadnieniem pozostaje informacja naukowa. Jest to specyficzna dziedzina o szczególnej dynamice, wynikającej z potrzeby przetwarzania i przechowywania wielkiej ilości danych cyfrowych, a także z gwałtownego wzrostu liczby publikacji dostępnych wyłącznie w formie cyfrowej. Przewidziany na rok 2006 komunikat przedstawi szczególne wyzwania stojące w tej dziedzinie przed bibliotekami cyfrowymi, w tym rolę infrastruktury wspierającej o wysokiej pojemności oraz działania, które należy podjąć na poziomie europejskim.
(...)

No i przyszedł rok 2006 i mamy podlinkowaną wyżej rekomendację, tylko stopniowo zamyka się dostęp do dóbr kultury w innych dziedzinach (aktualnie np. w zakresie danych kartograficznych). Hmmm…

Piotr VaGla Waglowski

VaGla
Piotr VaGla Waglowski - prawnik, publicysta i webmaster, autor serwisu VaGla.pl Prawo i Internet. Członek Rady ds Cyfryzacji przy Ministrze Cyfryzacji, ekspert w Departamencie Oceny Ryzyka Regulacyjnego Ministerstwa Rozwoju, felietonista miesięcznika "IT w Administracji" (wcześniej również felietonista miesięcznika "Gazeta Bankowa" i tygodnika "Wprost"). Uczestniczył w pracach Obywatelskiego Forum Legislacji, działającego przy Fundacji im. Stefana Batorego w ramach programu Odpowiedzialne Państwo. W 1995 założył pierwszą w internecie listę dyskusyjną na temat prawa w języku polskim, Członek Założyciel Internet Society Poland, pełnił funkcję Członka Zarządu ISOC Polska i Członka Rady Polskiej Izby Informatyki i Telekomunikacji. Był również Członkiem Rady Informatyzacji przy MSWiA, członkiem Zespołu ds. otwartych danych i zasobów przy Komitecie Rady Ministrów do spraw Cyfryzacji oraz Doradcą społecznym Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej ds. funkcjonowania rynku mediów w szczególności w zakresie neutralności sieci. W latach 2009-2014 Zastępca Przewodniczącego Rady Fundacji Nowoczesna Polska, w tym czasie był również Członkiem Rady Programowej Fundacji Panoptykon. Więcej >>