Senat o retencji danych

Senat RP Senat podjął uchwałe w sprawie ustawy o zmianie ustawy - Prawo telekomunikacyjne oraz ustawy - Kodeks postępowania cywilnego. Senat wprowadził zmiany w stosunku do projektu nowelizacji ustawy Prawo telekomunikacyjne jaki "wyszedł" z Sejmu. Chodzi m.in. o retencje danych telekomunikacyjnych. Senat zrezygnował m.in. z upoważnienia ministra do wydania rozporządzenia określającego zasady i tryb przechowywania danych...

W uchwale Senatu z dnia 22 grudnia 2005 r. poza innymi zmianami znalazły się te, które dotyczą kontrowersyjnej nowelizacji art. 165 ust. 1 ustawy Prawo telekomunikacyjne (dyskusja w Sejmie dostępna jest w niniejszym serwisie w postaci stenogramu z posiedzenia Sejmu, wcześniejsze doniesienia w części tego serwisu poświęconej retencji danych telekomunikacyjnych). Senat zdecydował się na dokonanie następujących zmian:

W art. 1 w pkt 8, w ust. 1 zdanie drugie otrzymuje brzmienie:

"Obowiązek uważa się za wykonany w przypadku gdy zaprzestający działalności operator publicznej sieci telekomunikacyjnej lub dostawca publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych przekaże do przechowywania dane transmisyjne innemu operatorowi publicznej sieci telekomunikacyjnej lub dostawcy publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych.";

w art. 1 w pkt 8, w ust. 1 zdanie czwarte otrzymuje brzmienie:

"Operator publicznej sieci telekomunikacyjnej lub dostawca publicznie dostępnych usług telekomunikacyjnych przechowujący dane transmisyjne jest obowiązany dołożyć szczególnej staranności w celu ochrony bezpieczeństwa i poufności tych danych oraz interesów osób, których dane dotyczą.";

W uzasadnieniu do powyższych poprawek senackich czytamy:

"Poprawka nr 3 precyzyjnie wskazuje obowiązek, zaprzestającego działalności operatora lub dostawcy usług, przekazania danych transmisyjnych do przechowywania innemu operatorowi lub dostawcy usług.

Poprawka nr 4 powoduje zastąpienie upoważnienia dla ministra do wydania rozporządzenia klauzulą nakazującą przechowującemu dane transmisyjne dołożenie szczególnej staranności przy przechowywaniu tych danych, tak aby zapewnić ich bezpieczeństwo, poufność oraz ochronę interesów osób, których dane dotyczą. Zdaniem Senatu, regulowanie zasad przechowywania danych transmisyjnych w formie aktu wykonawczego jest zbędne, ponieważ dane te są objęte tajemnicą telekomunikacyjną, nie mniej jednak, ze względu na znaczenie tych danych, Senat proponuje nałożenie na operatorów obowiązku dochowania szczególnej staranności".

Dostępna jest również wcześniejsza (bo z dnia 19 grudnia 2005) opinia Biura Legislacyjnego Senatu:

"Opinia do ustawy o zmianie ustawy - Prawo telekomunikacyjne oraz ustawy - Kodeks postępowania cywilnego

Uchwalona w dniu 16 grudnia br. ustawa powstała na podstawie rządowego projektu, który miał na celu wykonanie Prawa Unii Europejskiej w zakresie dyrektyw o łączności elektronicznej.

W tym zakresie ustawa uchyla przepis nakładający na przedsiębiorców telekomunikacyjnych szczególne obowiązki w dziedzinie rachunkowości, polegające m.in. na obowiązku badania sprawozdań finansowych przez biegłych rewidentów oraz ich ogłaszaniu bez względu na wielkość zatrudnienia, wysokość przychodów, formę organizacyjna bądź sumę aktywów bilansu, a więc odmiennie niż jest to uregulowane w ustawie o rachunkowości.

Nowelizacja ustawy rozszerza prawo do przenoszalności numerów również na użytkowników usług przedpłaconych (dotychczas prawo to było ograniczone jedynie do abonentów).

Zmianie uległy także przesłanki zapewniające dostęp do infrastruktury telekomunikacyjnej. Zrezygnowano z przesłanki "technicznej lub ekonomicznej zasadności powielania infrastruktury" na rzecz przesłanki zapewniającej dostęp do budynków i infrastruktury ze względu na bezpieczeństwo i porządek publiczny.

Ponadto ustawa rozszerza zakres decyzji podlegających natychmiastowemu wykonaniu na decyzje w sprawach: ustalenia znaczącej pozycji rynkowej oraz nałożenia obowiązków regulacyjnych, a także decyzje wydane w sprawach spornych oraz decyzje o uznaniu postępowania przetargowego albo konkursu za nierozstrzygnięty.

Obok powyższych zmian ustawa wprowadza obowiązek przechowywania danych transmisyjnych dotyczących abonentów i użytkowników końcowych przez okres 2 lat. Uniemożliwiono także wnoszenie zażaleń na postanowienia wydane przez organy współdziałające z organem regulacyjnym w trybie art. 106 KPA. Brak możliwości wnoszenia zażaleń na te postanowienia stanowi dość istotne ograniczenie prawa strony do kontrolowania postępowania, które musi być przez ustawodawcę w sposób szczególny uzasadnione, jednakże należy nadmienić, iż strona niezadowolona, odwołująca się od decyzji rozstrzygającej sprawę główną, może wnieść zarzuty również w zakresie tych postanowień bądź przebiegu postępowania ich dotyczącego.

Uwagi do ustawy:

1) Wydaje się, że przyznanie prawa do przenoszalności numerów użytkownikom końcowym usług przedpłaconych powinno być związane także z nowelizacją art. 74 ustawy. Przepis ten nakłada na dostawców i operatorów obowiązki mające na celu realizację m.in. tego uprawnienia ale tylko w stosunku do abonentów. Jednocześnie przepis ten pozwala operatorom wystąpić do Prezesa URTiP o czasowe zawieszenie realizacji tego uprawnienia. W konsekwencji może to doprowadzić, iż abonenci będą w gorszej sytuacji niż użytkownicy usług przepłacony ponieważ w stosunku do nich operator będzie mógł starać się o ograniczenie swoich obowiązków.

2) W związku z dodaniem do przepisu nakładającego obowiązek przechowywania danych transmisyjnych przez okres 2 lat, upoważnienia ministra do wydania rozporządzenia określającego zasady i tryb przechowywania tych danych, powstaje wątpliwość w jaki sposób operatorzy mają przechowywać dane w okresie od wejścia w życie ustawy do dnia wydania wspomnianego rozporządzenia. Ponieważ wydanie rozporządzenia ma charakter obligatoryjny należy dodać przepis przejściowy nakazujący stosowanie, do momentu wydania rozporządzenia, dotychczasowych zasad przechowywania. Należy nadmienić, iż dane te są już chronione przez ustawę jako tzw. "tajemnica telekomunikacyjna".

Należy dodać, iż nowelizacja ustawy - Prawo telekomunikacyjne powinna wejść w życie przed uchwaloną tego samego dnia ustawą o przekształceniach i zmianach w podziale zadań i kompetencji organów państwowych właściwych w sprawach łączności, radiofonii i telewizji, ponieważ ta ostatnia zawiera przepisy mające wpływ na omawianą nowelizację.

Sporządził:
Adam Niemczewski"

Piotr VaGla Waglowski

VaGla
Piotr VaGla Waglowski - prawnik, publicysta i webmaster, autor serwisu VaGla.pl Prawo i Internet. Członek Rady ds Cyfryzacji przy Ministrze Cyfryzacji, ekspert w Departamencie Oceny Ryzyka Regulacyjnego Ministerstwa Rozwoju, felietonista miesięcznika "IT w Administracji" (wcześniej również felietonista miesięcznika "Gazeta Bankowa" i tygodnika "Wprost"). Uczestniczył w pracach Obywatelskiego Forum Legislacji, działającego przy Fundacji im. Stefana Batorego w ramach programu Odpowiedzialne Państwo. W 1995 założył pierwszą w internecie listę dyskusyjną na temat prawa w języku polskim, Członek Założyciel Internet Society Poland, pełnił funkcję Członka Zarządu ISOC Polska i Członka Rady Polskiej Izby Informatyki i Telekomunikacji. Był również Członkiem Rady Informatyzacji przy MSWiA, członkiem Zespołu ds. otwartych danych i zasobów przy Komitecie Rady Ministrów do spraw Cyfryzacji oraz Doradcą społecznym Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej ds. funkcjonowania rynku mediów w szczególności w zakresie neutralności sieci. W latach 2009-2014 Zastępca Przewodniczącego Rady Fundacji Nowoczesna Polska, w tym czasie był również Członkiem Rady Programowej Fundacji Panoptykon. Więcej >>