Spam manipulujący finansami

Coraz bardziej dziwaczne tytuły muszę wymyślać. Tym razem o spamie (przesyłaniu niezamówionej informacji drogą elektroniczną), którego zadaniem jest wpływanie na ceny walorów giełdowych, ale w pierwszej kolejności zaoferowanie usług polegających na takim wpływaniu. O manipulacjach informacjami giełdowymi pisałem kiedyś w jednym felietonie (por. Byk i niedźwiedź w internecie). Nie pada tam co prawda słowo "spam", no ale...

Zjawisko dziś opisuje Gazeta.pl powołując się na doniesienia Sophos: ""Jesteśmy firmą zajmującą się promowaniem akcji, poszukujemy poważnych partnerów" - tak zaczyna się jeden z e-maili rozesłanych ostatnio przez spamerów do inwestorów i akcjonariuszy firm na rynkach zachodnich. Jego treść opublikowała firma Sophos sprzedająca m.in. technologie antyspamowe. Akcjonariuszom (list adresowano do firm, których akcje spadły na giełdzie na groszowe poziomy) autorzy e-maila proponują podniesienie kursu ich akcji nawet o 200-250 proc. w ciągu dwóch-trzech tygodni przy aż dziesięciokrotnym zwiększeniu obrotów na giełdzie. Oczekują za to kilkuprocentowej prowizji od wzrostu ceny papieru". I dalej: ""Wiemy dokładnie, które akcje będą rosły, a które spadną" - czytamy z kolei w ofercie dla inwestorów. Autorzy są gotowi wskazać im odpowiednie papiery, jeszcze zanim wywindują ich kurs. W zamian żądają 25-30 proc. prowizji od zysku na transakcji"...

Jeśli chodzi o prawo, to w UE mamy dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2003/6/WE z dnia 28 stycznia 2003 r. w sprawie wykorzystywania poufnych informacji i manipulacji na rynku (nadużyć na rynku) (Dz.Urz. WE L 96 z 12.04.2003), dyrektywę Komisji 2003/124/WE z dnia 22 grudnia 2003 r. wykonującej dyrektywę 2003/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w zakresie definicji i publicznego ujawniania informacji wewnętrznych oraz definicji manipulacji na rynku (Dz.Urz. WE L 339 z 24.12.2003), a w Polsce jest też impementująca tę dyrektywę ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych, a także ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi ("ustawa o obrocie").

Ta ostatnia ustawa wprowadza oddział nazwany "Zakaz manipulacji". W rozumieniu art. 39 ust. 2 manipulację stanowi m.in.:

pkt. 4. rozpowszechnianie za pomocą środków masowego przekazu, w tym internetu, lub w inny sposób fałszywych lub nierzetelnych informacji albo pogłosek, które wprowadzają lub mogą wprowadzać w błąd w zakresie instrumentów finansowych:

a) przez dziennikarza – jeżeli nie działał z zachowaniem należytej staranności zawodowej albo jeżeli uzyskał z rozpowszechniania takich informacji bezpośrednią lub pośrednią korzyść majątkową lub osobistą dla siebie lub innej osoby, nawet działając z zachowaniem tej staranności,

b) przez inną osobę – jeżeli wiedziała lub przy dołożeniu należytej staranności mogła się dowiedzieć, że są to informacje nieprawdziwe lub wprowadzające w błąd;

Na każdego kto dokonuje manipulacji, o której mowa w art. 39 ust. 2 pkt 4 lit. b lub pkt 8 (tj. w tym ostatnim przypadku chodzi o "uzyskiwanie korzyści majątkowej z wpływu opinii dotyczących instrumentów finansowych lub ich emitentów wyrażanych w środkach masowego przekazu w sposób okazjonalny lub regularny, na cenę posiadanych instrumentów finansowych, jeśli nie został publicznie ujawniony w sposób pełny i rzetelny występujący konflikt interesu", co również stanowi manipulację), Komisja może, w drodze decyzji, nałożyć karę pieniężną do wysokości 200 000 zł lub karę pieniężną do wysokości dziesięciokrotności uzyskanej korzyści majątkowej albo obie te kary łącznie.

Piotr VaGla Waglowski

VaGla
Piotr VaGla Waglowski - prawnik, publicysta i webmaster, autor serwisu VaGla.pl Prawo i Internet. Członek Rady ds Cyfryzacji przy Ministrze Cyfryzacji, ekspert w Departamencie Oceny Ryzyka Regulacyjnego Ministerstwa Rozwoju, felietonista miesięcznika "IT w Administracji" (wcześniej również felietonista miesięcznika "Gazeta Bankowa" i tygodnika "Wprost"). Uczestniczył w pracach Obywatelskiego Forum Legislacji, działającego przy Fundacji im. Stefana Batorego w ramach programu Odpowiedzialne Państwo. W 1995 założył pierwszą w internecie listę dyskusyjną na temat prawa w języku polskim, Członek Założyciel Internet Society Poland, pełnił funkcję Członka Zarządu ISOC Polska i Członka Rady Polskiej Izby Informatyki i Telekomunikacji. Był również Członkiem Rady Informatyzacji przy MSWiA, członkiem Zespołu ds. otwartych danych i zasobów przy Komitecie Rady Ministrów do spraw Cyfryzacji oraz Doradcą społecznym Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej ds. funkcjonowania rynku mediów w szczególności w zakresie neutralności sieci. W latach 2009-2014 Zastępca Przewodniczącego Rady Fundacji Nowoczesna Polska, w tym czasie był również Członkiem Rady Programowej Fundacji Panoptykon. Więcej >>