Spam manipulujący finansami

Coraz bardziej dziwaczne tytuły muszę wymyślać. Tym razem o spamie (przesyłaniu niezamówionej informacji drogą elektroniczną), którego zadaniem jest wpływanie na ceny walorów giełdowych, ale w pierwszej kolejności zaoferowanie usług polegających na takim wpływaniu. O manipulacjach informacjami giełdowymi pisałem kiedyś w jednym felietonie (por. Byk i niedźwiedź w internecie). Nie pada tam co prawda słowo "spam", no ale...

Zjawisko dziś opisuje Gazeta.pl powołując się na doniesienia Sophos: ""Jesteśmy firmą zajmującą się promowaniem akcji, poszukujemy poważnych partnerów" - tak zaczyna się jeden z e-maili rozesłanych ostatnio przez spamerów do inwestorów i akcjonariuszy firm na rynkach zachodnich. Jego treść opublikowała firma Sophos sprzedająca m.in. technologie antyspamowe. Akcjonariuszom (list adresowano do firm, których akcje spadły na giełdzie na groszowe poziomy) autorzy e-maila proponują podniesienie kursu ich akcji nawet o 200-250 proc. w ciągu dwóch-trzech tygodni przy aż dziesięciokrotnym zwiększeniu obrotów na giełdzie. Oczekują za to kilkuprocentowej prowizji od wzrostu ceny papieru". I dalej: ""Wiemy dokładnie, które akcje będą rosły, a które spadną" - czytamy z kolei w ofercie dla inwestorów. Autorzy są gotowi wskazać im odpowiednie papiery, jeszcze zanim wywindują ich kurs. W zamian żądają 25-30 proc. prowizji od zysku na transakcji"...

Jeśli chodzi o prawo, to w UE mamy dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2003/6/WE z dnia 28 stycznia 2003 r. w sprawie wykorzystywania poufnych informacji i manipulacji na rynku (nadużyć na rynku) (Dz.Urz. WE L 96 z 12.04.2003), dyrektywę Komisji 2003/124/WE z dnia 22 grudnia 2003 r. wykonującej dyrektywę 2003/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w zakresie definicji i publicznego ujawniania informacji wewnętrznych oraz definicji manipulacji na rynku (Dz.Urz. WE L 339 z 24.12.2003), a w Polsce jest też impementująca tę dyrektywę ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o ofercie publicznej i warunkach wprowadzania instrumentów finansowych do zorganizowanego systemu obrotu oraz o spółkach publicznych, a także ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o obrocie instrumentami finansowymi ("ustawa o obrocie").

Ta ostatnia ustawa wprowadza oddział nazwany "Zakaz manipulacji". W rozumieniu art. 39 ust. 2 manipulację stanowi m.in.:

pkt. 4. rozpowszechnianie za pomocą środków masowego przekazu, w tym internetu, lub w inny sposób fałszywych lub nierzetelnych informacji albo pogłosek, które wprowadzają lub mogą wprowadzać w błąd w zakresie instrumentów finansowych:

a) przez dziennikarza – jeżeli nie działał z zachowaniem należytej staranności zawodowej albo jeżeli uzyskał z rozpowszechniania takich informacji bezpośrednią lub pośrednią korzyść majątkową lub osobistą dla siebie lub innej osoby, nawet działając z zachowaniem tej staranności,

b) przez inną osobę – jeżeli wiedziała lub przy dołożeniu należytej staranności mogła się dowiedzieć, że są to informacje nieprawdziwe lub wprowadzające w błąd;

Na każdego kto dokonuje manipulacji, o której mowa w art. 39 ust. 2 pkt 4 lit. b lub pkt 8 (tj. w tym ostatnim przypadku chodzi o "uzyskiwanie korzyści majątkowej z wpływu opinii dotyczących instrumentów finansowych lub ich emitentów wyrażanych w środkach masowego przekazu w sposób okazjonalny lub regularny, na cenę posiadanych instrumentów finansowych, jeśli nie został publicznie ujawniony w sposób pełny i rzetelny występujący konflikt interesu", co również stanowi manipulację), Komisja może, w drodze decyzji, nałożyć karę pieniężną do wysokości 200 000 zł lub karę pieniężną do wysokości dziesięciokrotności uzyskanej korzyści majątkowej albo obie te kary łącznie.